20 mẹo du lịch Nhật
Mẹo #15: Ứng xử ở đền & chùa — lễ nghi cơ bản, dễ làm ngay (gần như không cần tiếng)
Mục tiêu: vào đền (jinja) và chùa (tera) đúng phép, chụp ảnh lịch sự, cầu nguyện tinh gọn. Bài này tóm tắt quy trình 1 phút + bảng “nên/không nên” + câu nói cực ngắn.
1) Phân biệt siêu nhanh
- Đền (thần đạo): có cổng đỏ (torii), treo dây thừng trắng, chuông. Nghi thức 2 cúi – 2 vỗ tay – 1 cúi.
- Chùa (phật giáo): có tam quan, chuông chùa, nhiều tượng/nhang khói. Nghi thức chắp tay, cúi nhẹ, không vỗ tay.
Không cần nhớ tên tiếng Nhật dài; chỉ cần nhớ đền = vỗ tay, chùa = không vỗ tay.
2) Quy trình 60 giây ở đền
- Qua cổng: đi lệch trái/phải, không đi giữa cổng.
- Rửa tay-miệng (chỗ nước trước sân):
- Múc nước rửa tay trái → tay phải → xúc nước nhấp môi (không chạm môi vào gáo) → rửa lại tay cầm gáo.
- Dâng cúng: thả vài đồng xu vào hòm.
- Cầu nguyện:
- Cúi sâu 2 lần → vỗ tay 2 lần → chắp tay cầu nguyện ngắn → cúi 1 lần.
- Rời đi: cúi nhẹ trước khi quay lưng.
3) Quy trình 60 giây ở chùa
- Qua cổng: đi bình thường, giữ trật tự.
- Hương/khói: nếu có lư hương, xua chút khói vào người (không chọc nhang, không đốt thêm nếu không hướng dẫn).
- Dâng cúng: thả tiền lẻ, không vỗ tay.
- Cầu nguyện: chắp tay, cúi nhẹ, cầu nguyện im lặng.
- Chuông chùa: chỉ gõ khi được cho phép (nhiều nơi hạn chế du khách).
4) Ứng xử chung (đền & chùa)
- Trang phục gọn gàng (vai/đầu gối nên kín hơn khi vào trong điện).
- Giữ im lặng, đi chậm, nhường người đang cầu nguyện.
- Không ăn uống/hút thuốc trong khu vực linh thiêng.
- Tiền lẻ: chuẩn bị xu 5/10/50/100 yên (tiền giấy cũng được).
- Không chạm vào hiện vật/điện thờ nếu không có bảng cho phép.
5) Chụp ảnh đúng phép
- Tìm biển báo: nơi ghi “No Photo/No Video” → tuân thủ.
- Không dùng flash trong điện thờ; không chụp sát mặt người khác khi họ đang cầu nguyện.
- Tripod/đồ bay: hầu như cấm.
- Ảnh kỷ niệm: đứng lệch khỏi bàn thờ/cổng, chụp nhanh – gọn.
6) Mua bùa may (omamori), xin quẻ (omikuji), treo tấm gỗ (ema)
- Omamori: bùa nhỏ cho an toàn, học hành, tình duyên… — mua ở quầy, không mở ruột.
- Omikuji (xin quẻ): lắc ống/nhận tờ quẻ → nếu xấu, buộc vào khung dây trong sân (tuỳ nơi).
- Ema: viết lời cầu chúc lên miếng gỗ rồi treo; có khu vực riêng.
Làm 1–2 nghi thức là đủ. Đừng cố “thu thập” quá nhiều ở một chỗ.
7) “Goshuin” — đóng dấu sổ hành hương (tùy thích)
- Nhiều đền/chùa có sổ goshuin (dấu + thư pháp).
- Mua sổ tại quầy, đưa cho thầy/nhân viên sau khi cầu nguyện; chờ đóng dấu (trả phí nhỏ).
- Không yêu cầu đóng dấu nếu nơi đó không phục vụ lúc đông lễ.
8) Những điều không nên
- Chặn lối ngay trước cổng/điện.
- Leo trèo lên bệ/thềm để chụp ảnh.
- Cười nói to, gọi điện.
- Chạm chuông, gõ trống khi không có hướng dẫn.
- Ném cả nắm tiền; hãy thả nhẹ.
9) Đi lễ đúng thời điểm
- Sáng sớm hoặc chiều muộn: vắng, trang nghiêm, ảnh đẹp.
- Lễ hội lớn: đông nghẹt; đi sớm/giữa tuần để có trải nghiệm tốt hơn.
10) Câu ngắn đủ dùng (tiếng Anh đơn giản)
- “Where is the purification area?” (khu rửa tay ở đâu?)
- “Photo allowed?” (được chụp ảnh không?)
- “Where to buy charms?” (mua bùa ở đâu?)
- “How much?” (giá bao nhiêu?)
- “Thank you.” — luôn hiệu quả.
(Nếu muốn nói tiếng Nhật: chỉ cần “Sumimasen” = xin lỗi/cho hỏi, và “Arigatou” = cảm ơn. Vậy là đủ.)
11) Kịch bản 5 phút tham quan “mẫu”
- Đến nơi → chụp tổng quan ngoài sân (không che lối).
- Qua cổng → rửa tay ngắn.
- Dâng cúng + cầu nguyện theo đền/chùa.
- Mua 1 bùa hoặc xin 1 quẻ (nếu thích).
- Chụp vài góc chi tiết (đèn lồng, mái ngói) → rời đi.
12) Checklist 30 giây trước khi vào
- [ ] Trang phục gọn gàng, điện thoại im lặng.
- [ ] Có tiền lẻ.
- [ ] Biết nơi rửa tay.
- [ ] Nắm nghi thức: đền = vỗ tay, chùa = không vỗ tay.
- [ ] Không chụp nếu có biển cấm.
Kết
Giữ ba điều: tôn trọng – yên tĩnh – gọn gàng. Làm theo quy trình 60 giây cho đền/chùa, để ý biển báo và dùng câu ngắn, bạn sẽ tham quan đúng phép mà vẫn tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp tinh thần của Nhật Bản.